Ναυτία στην περίοδο: Οι αιτίες οι κίνδυνοι και πως να ανακουφιστείς

Αισθάνεσαι ναυτία κατά τη διάρκεια της περιόδου σου; Ανησυχείς ότι μπορεί να κρύβεται κάτι σοβαρό; Δεν είσαι η μοναδική. Συμβαίνει. Κι επειδή προφανώς έχεις αρκετές απορίες, ας προσπαθήσουμε μαζί να τις λύσουμε. Μια γυναίκα μπορεί να αισθανθεί ναυτία πριν ή κατά τη διάρκεια της περιόδου της. Ωστόσο μερικές φορές αυτό «μαρτυρά» ότι υπάρχει κάποιο υποκείμενο πρόβλημα υγείας. Αν μάλιστα δεν ανήκεις στην κατηγορία των γυναικών που αισθάνονται συχνά ναυτία πριν ή κατά την περίοδό τους, αλλά το αντιμετωπίσεις ξαφνικά για πρώτη φορά, τότε είναι επιβεβλημένο να επισκεφθείς γιατρό. Αρκετά με τους προλόγους, ας δούμε μαζί αναλυτικά τι ισχύει με τη ναυτία της περιόδου. 

Είναι η ναυτία περιόδου συνηθισμένη;

Μερικές γυναίκες βιώνουν ναυτία πριν ή κατά τη διάρκεια της περιόδου τους. Μπορεί να είναι το λεγόμενο Προεμμηνορρυσιακό Σύνδρομο (PMS) ή η Προεμμηνορροϊκή Δυσφορική Διαταραχή (PMDD) η οποία είναι μια πιο σοβαρή μορφή του Προεμμηνορροϊκού Συνδρόμου (PMS). Έρευνες έχουν δείξει ότι το σύμπτωμα της ναυτίας αποτελεί ένα πολύ συχνό σύμπτωμα πρωτοπαθούς δυσμηνόρροιας το οποίο αναφέρεται σε οδυνηρές κράμπες κατά την έμμηνο ρύση. 

Θεραπείες και ιάματα

Τι μπορείς να κάνεις για να ανακουφιστείς από το σύμπτωμα της ναυτίας (και όχι μόνο) λίγο πριν και κατά τη διάρκεια της περιόδου σου; Ιδού μερικές συμβουλές. 

Μείνε ενυδατωμένη: Αν ανήκεις στις γυναίκες που αισθάνονται ναυτία κατά την περίοδό τους, μην αμελείς να πίνεις πολλά υγρά κατά τη διάρκεια της ημέρας. Ιδανικά στόχευσε στην κατανάλωση, μίνιμουμ, 6 ποτηριών νερού κάθε μέρα. Το να μένεις ενυδατωμένη είναι ακόμα πιο χρήσιμο ειδικά αν η ναυτία σου προκαλεί και εμετό. 

Τζίντζερ: Μελέτη του 2021 έδειξε ότι το τζίντζερ μπορεί να ανακουφίσει από τη ναυτία καθώς και άλλα συμπτώματα της πρωτοπαθούς δυσμηνόρροιας αν και χρειάζονται περισσότερες μελέτες για να θεωρηθούν 100% έγκυρα τα παραπάνω ευρήματα. Αν ωστόσο θέλεις να δοκιμάσεις, δοκίμασε τα εξής:

• μπισκότα με τζίντζερ
• συμπληρώματα διατροφής με τζίντζερ
• τσάι από τζίντζερ

Μέντα: Η μέντα αποτελεί μια άλλη σπιτική θεραπεία που μπορεί να ανακουφίσει από τη ναυτία κατά την περίοδο. Σύμφωνα με έρευνα του 2025 η αρωματοθεραπεία με έλαιο μέντας μπορεί να βοηθήσει από την ανακούφιση της ναυτίας και της τάσης για εμετό γυναικών που είναι σε εγκυμοσύνη ή ανθρώπων που κάνουν χημειοθεραπεία ή βρίσκονται μετά από εγχείρηση. Το Ινστιτούτο Υγείας της Μεγάλης Βρετανίας συνιστά και τσάι μέντας για τους ίδιους λόγους. Ωστόσο και εδώ καλό θα είναι να υπάρξει περαιτέρω έρευνα για να θεωρηθούν facts τα παραπάνω. 

Διατροφικές αλλαγές: Συγκεκριμένες διατροφικές αλλαγές είναι πιθανό να βοηθήσουν με τη ναυτία. Αλλαγές όπως οι εξής:

• κατανάλωση των λεγόμενων άνοστων - δίχως μπαχαρικά φαγητών όπως κράκερ ή στεγνό τοστ
• κατανάλωση μικρών γευμάτων πιο τακτικά μέσα στη μέρα παρά 1-2 μεγάλα
• αποφυγή κατανάλωσης τροφών με έντονη μυρωδιά
• κατανάλωση γεύματος με πολύ αργό και σταθερό ρυθμό
• αποφυγή κατανάλωσης τηγανιτών φαγητών, λιπαρών ή με σάλτσα
• αποφυγή ξαπλώματος - ύπνου αμέσως μετά το φαγητό

Βρες κάτι να σου αποσπάσει την προσοχή: Πρόκειται για μια καθαρά πρακτική συμβουλή. Για να ξεχαστείς λίγο από το πιθανό αίσθημα ναυτίας μπορείς να κάνεις κάτι από τα παρακάτω: 

• δες μια ταινία
• άκου μουσική
• βγες έξω να πάρεις καθαρό αέρα
• κάνε ήπια άσκηση
• επίλεξε ένα χόμπι, π.χ. ζωγράφισε, λύσε σταυρόλεξο ή παζλ

Φάρμακα κατά της ναυτίας: Υπάρχουν βεβαίως και σκευάσματα - φάρμακα στο φαρμακείο τα οποία βοηθούν με την ήπια ή μεσαία ναυτία και δεν χρειάζεται να συνταγογραφηθούν. Αν βεβαίως η ναυτία είναι πιο έντονη τότε ο γιατρός σου ίσως χρειαστεί να επιλέξει μια πιο δυνατή εναλλακτική. Μίλα με έναν επαγγελματία υγείας, έναν φαρμακοποιό ή γιατρό για να σε συμβουλέψει πιο εξειδικευμένα. 

Τι προκαλεί ναυτία κατά τη γυναικεία περίοδο;

Είναι αρκετά πιθανό, όπως προείπαμε, να αισθανθείς ναυτία λίγο πριν ή κατά τη διάρκεια της περιόδου σου. Κι αυτό μπορεί να συμβεί για μια σειρά από λόγους ή και να είναι συμπτωματικό. Για παράδειγμα, αν κάποια γυναίκα βιώνει ημικρανίες κατά τη διάρκεια της περιόδου της, η ναυτία μπορεί να προέρχεται από τον πονοκέφαλο. Ωστόσο όταν η ναυτία σχετίζεται απευθείας με την περίοδο, μπορεί να συμβαίνει για έναν από τους παρακάτω λόγους: 

Δυσμηνόρροια: Αυτή η ονομασία είναι ο ιατρικός όρος για τις κράμπες περιόδου. Μερικές γυναίκες βιώνουν κράμπες τόσο έντονες που τους προκαλείται και ναυτία. Υπάρχουν περιπτώσεις πρωτοπαθούς αλλά και δευτεροπαθούς δυσμηνόρροιας. Στην πρώτη το σώμα παράγει περισσότερες προσταγλανδίνες από το φυσιολογικό. Οι προσταγλανδίνες είναι ορμόνες που ελέγχουν τις συσπάσεις της μήτρας. Στη δεύτερη συνήθως υπάρχει μια άλλη κατάσταση, π.χ. ενδομητρίωση ή μια κατασκευαστική ανωμαλία που μπορεί να επηρεάσει τη μήτρα.

Προεμμηνορρυσιακό Σύνδρομο (PMS): Οι ερευνητές λένε ότι περίπου το 47,8% των γυναικών με περίοδο παγκοσμίως βιώνουν PMS. Ένα πιθανό σύμπτωμα του Προεμμηνορρυσιακού Συνδρόμου είναι η ναυτία ενώ οι γυναίκες μπορούν επίσης να βιώσουν κάτι από τα παρακάτω: 

• πονοκεφάλους
• αίσθημα κόπωσης
• διάρροια
• αλλαγές στη διάθεση - ευερεθιστότητα
• ανησυχία - στρες
• αλλαγές στη διατροφική όρεξη

Προεμμηνορρυσιακή Δυσφορική Διαταραχή (PMDD): Περίπου το 5 με 8% των γυναικών με περίοδο έχουν συμπτώματα τόσο έντονα που οι γιατροί τα αναγνωρίζουν ως ένα διαφορετικό θέμα, το PMDD, το οποίο συχνά απαιτεί φροντίδα γιατρού. 

Σε μερικές περιπτώσεις η Προεμμηνορρυσιακή Δυσφορική Διαταραχή μπορεί να αντιμετωπιστεί στο σπίτι με σπιτικές θεραπείες όπως η ήπια άσκηση ή η διαχείριση του στρες με γιόγκα, διαλογισμό ή άλλες χαλαρωτικές τεχνικές. Ωστόσο κάποιες γυναίκες χρήζουν ιατρικής βοήθειας και φαρμάκων αλλά και ορμονικής θεραπείας. 

Ενδομητρίωση: Η ναυτία μπορεί να είναι σύμπτωμα ενδομητρίωσης. Τι είναι η ενδομητρίωση; Η ανάπτυξη ιστού σαν αυτόν της μήτρας σε άλλα σημεία του σώματος, όπως στις ωοθήκες. Αυτός ο ιστός αλλάζει κατά τη διάρκεια του μήνα και προκαλεί φλεγμονή όταν η γυναίκα έχει περίοδο. Μελέτη του 2021 έδειξε ότι δεν είναι γνωστή η ακριβής αιτία της ενδομητρίωσης. Ωστόσο επισημαίνεται ότι μπορεί να επηρεάζει μέχρι και το 18% των γυναικών παγκοσμίως. 

Πρόληψη της ναυτίας κατά την περίοδο

Δεν είναι πάντα πιθανό να αποφευχθεί η ναυτία ως σύμπτωμα κατά τη γυναικεία περίοδο. Ωστόσο αν ακολουθήσεις τα παρακάτω μπορεί και να το καταφέρεις. 

• Κράτα διατροφικό ημερολόγιο: Σημείωνε τα γεύματα που τρως. Τι περιέχουν αλλά και την ποσότητα. Και σημείωνε πιθανά συμπτώματα μετά από κάθε γεύμα. Έτσι θα αναγνωρίσεις σύντομα τις τροφές που προκαλούν ναυτία ή άλλα δυσάρεστα συμπτώματα και θα τις αποφύγεις. 
• Χάπι αντισύλληψης: Ο γιατρός μπορεί να σου συνταγογραφήσει χάπι αντισύλληψης για να ρυθμίσει τα επίπεδα ορμονών, που σημαίνει θα προλάβει πιθανό PMS και κατ' επέκταση ναυτία. 
• Αντικαταθλιπτικά: Σε μερικές περιπτώσεις ένας γιατρός μπορεί να συνταγογραφήσει εκλεκτικούς αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης, δηλαδή αντικαταθλιπτικά (SSRIs) για να ανακουφίσει από τα συμπτώματα PMDD. 

Πότε να δεις γιατρό

Αν και η ναυτία θεωρείται ως ένα από τα αναμενόμενα συμπτώματα της περιόδου, από την άλλη δεν πρέπει να υπάρχει εφησυχασμός. Κι αυτό επειδή μπορεί η ναυτία να αποτελεί ένδειξη μιας ευρείας γκάμας άλλων ζητημάτων υγείας που να χρήζουν άμεσης ιατρικής βοήθειας και αντιμετώπισης. Ζήτα άμεσα ιατρική βοήθεια αν η ναυτία: 

• σου συμβαίνει για πρώτη φορά
• συνοδεύεται από διάρροια
• συμβαίνει μαζί με συμπτώματα σοβαρής αφυδάτωσης όπως ζαλάδα και λιποθυμία ή ελάχιστη ούρηση
• συνοδεύεται με πονοκέφαλο και ενόχληση σε κάθε ήχο ή φως
• συνοδεύεται από πυρετό
• προκαλεί εμετό και αδυναμία λήψης και διατήρησης τροφής στο στομάχι
• προκαλεί εμετό που περιέχει αίμα ή κάτι που να μοιάζει με κόκκους καφέ
• προκαλεί εμετό που οδηγεί σε σημαντική απώλεια βάρους

Τελικό συμπέρασμα

Η ναυτία είναι ένα από τα συμπτώματα που μπορείς να περιμένεις λίγο πριν ή κατά την περίοδό σου. Αν η ναυτία είναι ουσιαστικά μόνιμη κατά τις περιόδους σου, ένα παυσίπονο ή ένα φάρμακο κατά της ναυτίας μπορεί να ανακουφίσει. Ωστόσο μερικές φορές η ναυτία αποτελεί ένδειξη μιας υποκείμενης νόσου που χρειάζεται άμεσης ιατρικής εξέτασης και παρακολούθησης. Αν η εντός σπιτιού θεραπείες δεν αποδώσουν με τη ναυτία και ένα παρατηρηθούν άλλα ανησυχητικά συμπτώματα, ζήτα άμεσα βοήθεια από τον γιατρό σου.  

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Το περιεχόμενο του παρόντος διαδικτυακού ιστοτόπου δεν αποτελεί και δεν μπορεί να εκληφθεί ως ιατρική συμβουλή, διάγνωση, θεραπεία ή υπόδειξη. Όλες οι πληροφορίες παρέχονται στους αναγνώστες από επαγγελματίες υγείας, αποκλειστικά και μόνο για ενημερωτικούς σκοπούς. Δεν υπάρχει καμία πρόθεση το περιεχόμενο αυτό να υποκαταστήσει την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή, διάγνωση, πρόγνωση ή θεραπεία.

Χώρος ζωής, σημείο φροντίδας #carespot